Okres walki nowej władzy ze zbrojnym podziemiem

Przez zbrojne podziemie przewinęło się prawie sto tysięcy ludzi. Z ich rąk zginęło kilkanaście tysięcy osób związanych z komunistyczną władzą. Ilu zginęło bojowników samego podziemia? Do dziś liczba ta nie jest dokładnie ustalona, a przeszukiwanie archiwów komunistycznego Urzędu Bezpieczeństwa oraz rozkopywanie przywięziennych cmentarzy odkrywa nowe ponure fakty. Zapewne liczba rozstrzelanych, zamęczonych w katowniach UB i bezpowrotnie wywiezionych na Sybir żołnierzy podziemia sięga kilkudziesięciu tysięcy.

Okres walki nowej władzy ze zbrojnym podziemiem, przypadający na lata 1945-1948, nie był wojną domową. Siły były zbyt nierówne. Zjednej strony konspiracyjna siatka i nieliczne leśne oddziały, z drugiej stacjonujące w Polsce jednostki Armii Czerwonej, Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego (specjalne oddziały Ludowego Wojska Polskiego) i UB współpracujący ścisłe z NKWD.

S UPA. Ukraińska Powstańcza Armia walczyła o wolną Ukrainę. Działała na obszarze właściwej Ukrainy oraz na południowo-wschodnich krańcach powojennej Polski. Podczas wojny Ukraińcy mordowali Polaków (za zgodą Niemców) na Podolu i Wołyniu, a po przesu-nięciu granicy Rzeczypospolitej na linię Curzona walczyli z polską władzą na terenie Biesz-czad i wschodnich Beskidów. Walki zakończono w 1947 r. przesiedleniem ludności ruskiej (Ukraińcy, Łemkowie) na ziemie zachodnie przejęte od Niemiec (akcja „Wisła”). Zbrodnie UPA, pacyfikacje dokonane przez polskie wojsko i wreszcie wysiedlenie dodatkowo obcią-żyły trudne dziedzictwo polsko-ukraińskiej przeszłości.

Leave a Reply

Nowa wiedza

Proces szesnastu

Dlaczego Mikołajczyk zgodził się na pozorny kompromis? Jego obecność w rządzie [...]

Problem dwóch wrogów

Hitlerowcy nie zapraszali polskich „podludzi” do współpracy (pomijając „półniem[...]

PPR wraz z tymi sojusznikami

PPR wraz z tymi sojusznikami utworzyła Blok Stronnictw Demokratycznych (wbrew n[...]

Pozbawieni prawa wybierania

Pozbawieni prawa wybierania i wybieralności na zawsze byli uczestnicy powstania[...]

Poza procesami o zdradę główną

Ponadto wprowadzono w sprawach o zdradę oraz ciężkie przestępstwa (feloaies) pr[...]

Postanowienia traktatu:

-1.Układ Ribbentrop-Mołotow zostaje uznany za nieważny od samego początku. 2.Rz[...]